№21: Знак прысутнасці

№21: Знак прысутнасці

Мы прысвячаем новы нумар “ПрайдзіСвета” феномену сувязі літаратуры і гомасэксуальнасці, альбо, кажучы мовай ХХІ стагоддзя, сувязі літаратуры і ЛГБТК. Ці застаецца літаратура літаратурай, калі адкрывае нам сусвет цялеснасці, сэксуальнасці, інтымнасці? Чаму беларуская літаратура моцная ў апісанні вайны і такая бездапаможная, стэрыльная ў апісанні цялеснасці і сэксуальнасці? Ці існуе беларуская ЛГБТК-літаратура? На гэтыя і іншыя пытанні можна будзе знайсці адказы ў нумары

Чытаць далей

Дан Андэрсан (Dan Andersson)

1888 - 1920

Дан Андэрсан
Даніэль (Дан) Андэрсан нарадзіўся 6 красавіка 1888 году ў Скатлёсбергу (цяперашняя камуна Людвіка ў Даларне).

Паэт і празаік, некаторыя свае вершы сам паклаў на музыку. Карыстаўся псеўданімам Чорны Джым (Black Jim). Уважаўся за пралетарскага паэта, хоць гэтай тэматыкай ягоныя творы не абмяжоўваліся.

Дан рос у неспрыяльных умовах у вёсцы Скатлёсберг у настаўніцкай сям’і, працаваў у школе. Вёска ляжала ў так званым Фінскім краі, на поўдні Даларны. Як і шмат хто ў гэтай мясцовасці, Дан працаваў рознарабочым, акрамя таго быў лесарубам і настаўнікам народнай школы. На жыццё не хапала. Сям’я задумалася аб эміграцыі ў Амерыку, куды “на разведку” накіраваўся 14-гадовы Дан. У лісце дадому ён паведаміў, што і там жыць будзе няпроста, і бацькі папрасілі яго вярнуцца.

У 1905 годзе сям’я пераязджае, але ў 1911–1915 гг. зноў жыве ў Скатлёсбергу. Дан піша шмат апавяданняў і вершаў у гэты час. У 1914–1915 гг. Дан вучыцца ў Брунсвікскай народнай школе і піша прозу, вершы і песні, якія ўжо амаль як стагоддзе чытаюць і спяваюць у шведскіх хацінах. Самыя вядомыя ягоныя песні – “Маёй сястры” і “Юнга Янсан”. Дан граў на губным гармоніку і скрыпцы.

Дан супрацоўнічаў з выданнем "Ny Tid" (“Новы Час”) у Гётэборгу ў 1917–1918 гг. Перакладаў на шведскую Р. Кіплінга і Ш. Бадлера.

Дан загінуў у пакоі №11 у стакгольмскім гатэлі Хэльман 16 верасня 1920 году, дзе ён спрабаваў уладкавацца на працу ў выданні “Сацыял-дэмакрат”. Персанал гатэлю труціў вошаў у пакоі і не праветрыў памяшканне. А трэцяй па абедзе гадзіне Андэрсана знайшлі мёртвым. Пахаваны ў Людвіцы.

Чытайце таксама

Георг Гайм

Георг Гайм

Нямецкі паэт, празаік, драматург, ключавая постаць ранняга экспрэсіянізму

Вольга Бабкова

Вольга Бабкова

Гісторык, архівыстка, пісьменніца

Ян Руар Лейквол

Ян Руар Лейквол

Нарвежскі пісьменнік.

Амаліе Касін Лерстанг

Амаліе Касін Лерстанг

Нарвежская пісьменніца і рэдактарка культурніцкага часопіса Fanfare.

682