№21: Знак прысутнасці

№21: Знак прысутнасці

Мы прысвячаем новы нумар “ПрайдзіСвета” феномену сувязі літаратуры і гомасэксуальнасці, альбо, кажучы мовай ХХІ стагоддзя, сувязі літаратуры і ЛГБТК. Ці застаецца літаратура літаратурай, калі адкрывае нам сусвет цялеснасці, сэксуальнасці, інтымнасці? Чаму беларуская літаратура моцная ў апісанні вайны і такая бездапаможная, стэрыльная ў апісанні цялеснасці і сэксуальнасці? Ці існуе беларуская ЛГБТК-літаратура? На гэтыя і іншыя пытанні можна будзе знайсці адказы ў нумары

Чытаць далей

Сірошка Пістончык

Фортачка мовы

14 лістапада 2011

Фортачка мовы
Пра трасянку есць две пазіцыі — іё цілі сьцісьняюцца, цілі ржуць і чмошаць. Так паводзяцца з дзяўчонкамі ў малодшых класах. А патаму, калі будзеце і далей фукаць пры слове “ізвяніця”, знайце: нікакая інцімная блізасьць з мовай вам ня свеціць.
 

Трасянка — яна як сіротка. Уродзе ж і папка, і мамка есць. Але абое смотраць на іё як на дзібіла і дзержаць у будцы на ланцугу. А 10 мільёнаў родзічаў нос вароцяць.

 

Неадэкватна аднасіцца да трасянкі — амаль што закон няпісаны. “Гэта ўбогі монстр”, — шчытаюць неадэкватныя беларусы. Па-іхняму: іё нада жалець, як інвалідаў цілі як аднаногіх пцічэк. Па-мойму: іё нада любіць, гладзіць і паіць малачком. Але ў жодным разе не прычосываць, не прыручаць і не надзяваць чыстыя трусы.

 

Казаць “Ааа, бляць, некультуршчына” атнасіцельна нас, любіцялей моўных салянак і вінігрэтаў — дзюжа аскарбіцельны снабізм. І вапшчэ — культура начынаецца з правінцыі. У сталіцы ж яна або 1) чахне, співаецца і начынае круціцца возле ламбардаў і пунктаў сцеклатары, або 2) чахне, азалачаецца і начынае круціцца возле нікрасівых начальнікавых жоп і іх красівых дарагіх машын.

 

“Правільная” мова карыстаецца ўжэ гатовымі радасьцямі жызьні, выпушчанымі на заводах, фабрыках, зонах, на ўроках працы ў канцэ канцоў. Гаварыць на ёй — як сматрэць у запацелае акно душнага аўтобуса-скатавозкі раённава саабшчэнія. Трасянка ж — фортачка, у якую можна высунуць язык, руку, галаву, каб асьвяжыцца, набрацца душыстых араматаў і жызьненнаважнага кіслароду.

 

У атлічыі ад “нармальнай” мовы, трасянка ня знае табу. Яна ставіць “хуй” побач з “Моцартам”, “сарцір” — з “цэркаўю”. Там, дзе першая баіцца замачыць баціначкі, другая смела бяжыць у сандалях, шырока размахіваючы нагамі.

 

У завулках мовы, як і ў тупіках душы, очынна многа ўсякіх апасных элементаў. Выпускнік БГУ або БрГУ сказаў бы, што яны порцяць жысьць, эці цёмныя элементы. Ціпа што трасянка зжымае сваімі пласкагубцамі ранімую душу. Ціпа што яна топіць мову, б’е вяслом па галаве, а тая мілагучна крычыць і жураўліна хрыпіць ад няхваткі паветра. На самам дзеле гэта і есць вялікая сінфонія жызьні. Так, здараюцца рэзкія ўдары смычком, разрывы струн. Але на тое яна і сінфонія.

 

Трасянка — гэта мора, акіян драгдзілераў. А на іх-та ў асноўным і дзержыцца весь мафіозны бізнэс “настаяшчай” мовы.

 

Людзі ня могуць размаўляць некрасіва. Некрасіва можна толька выглядзець і жыць.

 

© Сірошка Пістончык, 2011

Чытайце таксама

Аўтарка ў сучаснай Беларусі: існаванне насуперак

Анка Упала

Аўтарка ў сучаснай Беларусі: існаванне насуперак

Беларускіх пісьменніц сёння безумоўна болей, чым у 1927 годзе, з якога сведчыць нам Мікола Байкоў, але кантэкст для іх застаецца варожым, ён выштурхвае іх за межы бачнасці, за межы прызнання, абясцэньвае…

Залаты век ілюстрацыі: Кей Нільсэн

Залаты век ілюстрацыі: Кей Нільсэн

Перакладная кніга і перакладчыкі ў міжваеннай Беларусі (паводле біябібліяграфічнага слоўніка

Ціхан Чарнякевіч

Перакладная кніга і перакладчыкі ў міжваеннай Беларусі (паводле біябібліяграфічнага слоўніка "Беларускія пісьменнікі")

Спіс быў складзены для папулярызацыі перакладной кнігі БССР і не прэтэндуе на вычарпальнасць.Як заяўлена ў загалоўку, адзінай крыніцай інфармацыі быў біябібліяграфічны слоўнік "Беларускія пісьменнікі"…

Беларуская літаратура ХХ ст. і еўрапейскі літаратурны вопыт

Ева Лявонава

Беларуская літаратура ХХ ст. і еўрапейскі літаратурны вопыт

З ласкавага дазволу аўтара мы змяшчаем тут поўную электронную версію кнігі: Лявонава Е. А. Беларуская літаратура ХХ ст. і еўрапейскі літаратурны вопыт: Дапаможнік для студэнтаў філалагічнага факультэта...

2131